# Automatyzacja czy wspomaganie człowieka

EN: **Automation vs augmentation** · id `automationvsaugmentation`

Path: [AI Atlas](https://aiatlasgraph.com/llms.txt) › [Produkt i wdrażanie AI](https://aiatlasgraph.com/t/product.md) › [Dobór zastosowań](https://aiatlasgraph.com/t/usecases.md) › Automatyzacja czy wspomaganie człowieka

## Description

- PL: Decyzja, które zadania AI ma wykonywać samodzielnie, a w których ma tylko pomagać człowiekowi — z uwzględnieniem ryzyka błędu i tego, czego chcą sami pracownicy.
- EN: Deciding which tasks AI should do on its own and where it should only assist a person — weighing the cost of errors and what workers themselves want.

## In one sentence

- PL: To ustalanie, które zadania model wykonuje sam, a w których pomaga człowiekowi podjąć decyzję.
- EN: This decides which tasks a model performs alone and where it helps a person make a decision.

## Problem it solves

- PL: Pełna samodzielność modelu może powodować kosztowne pomyłki lub odbierać ludziom zadania, nad którymi chcą zachować kontrolę.
- EN: Full model autonomy may cause costly mistakes or take away tasks that people want to control.

## What it does

- PL: Dzieli pracę na zadania i dobiera udział człowieka według ryzyka, możliwości modelu oraz potrzeb osób wykonujących pracę.
- EN: It divides work into tasks and chooses human involvement according to risk, model capability and the needs of the people doing the work.

## Everyday example

- PL: Asystent sam porządkuje zgłoszenia, ale tylko przygotowuje propozycję odpowiedzi na reklamację, którą przed wysłaniem zatwierdza człowiek.
- EN: An assistant sorts incoming cases itself but only drafts a complaint response, which a person approves before sending.

## This concerns you if you…

- PL: decydujesz, ile samodzielności dać modelowi
- PL: chcesz zachować kontrolę nad ważnymi częściami pracy
- EN: decide how much autonomy to give a model
- EN: want control over important parts of your work

## Keywords

Human Agency Scale · task decomposition · levels of automation · human-in-the-loop · review checkpoints

## How it works

- PL: Zadania mapuje się według sprawdzalności wyniku, kosztu pomyłki i potrzebnej decyzji człowieka. Proces przydziela modelowi wykonanie albo propozycję, a punkty kontroli określają, kiedy użytkownik sprawdza rezultat lub zatwierdza działanie.
- EN: Tasks are mapped by outcome verifiability, error costs and required human decisions. The workflow assigns execution or suggestion to the model, with checkpoints determining when users review results or approve actions.

## Limits

- PL: Kontrola człowieka działa tylko wtedy, gdy ma czas i informacje na ocenę. Nadmierna automatyzacja ukrywa błędy, a nadmiar zatwierdzeń przenosi koszt pracy na użytkownika.
- EN: Human review works only when reviewers have time and information. Excessive automation hides errors, while excessive approval steps transfer workload to users.

## Key terms

- PL: **poziom autonomii**: Zakres decyzji i działań wykonywanych bez bieżącej kontroli człowieka.
- PL: **punkt kontroli**: Etap procesu wymagający sprawdzenia wyniku lub decyzji użytkownika.
- EN: **autonomy level**: The scope of decisions and actions performed without immediate human review.
- EN: **review checkpoint**: A workflow stage requiring outcome review or a user decision.

## Know first

- [Workflow i udział człowieka (Workflows and human-in-the-loop)](https://aiatlasgraph.com/t/workflows.md)
- [Ewaluacja RAG i agentów (RAG and agent evaluation)](https://aiatlasgraph.com/t/agenteval.md)

## Examples

- PL: rozkład procesu na zadania · skala udziału człowieka (Human Agency Scale) · zadania nudne vs zadania, które ludzie chcą zachować
- EN: breaking a process into tasks · Human Agency Scale · tedious tasks vs tasks people want to keep

## Related topics

Untyped, symmetric "see also" links.

- [Workflow i udział człowieka (Workflows and human-in-the-loop)](https://aiatlasgraph.com/t/workflows.md)

## Sources

- [People + AI Guidebook (Google PAIR) — generative AI update](<https://medium.com/people-ai-research/updating-the-people-ai-guidebook-in-the-age-of-generative-ai-cace6c846db4>) `pair-guidebook` · by Reena Jana, Mahima Pushkarna (People + AI Research, Google)
- [Generative AI at Work](<https://arxiv.org/abs/2304.11771>) `brynjolfsson-genai-at-work` · by Erik Brynjolfsson, Danielle Li, Lindsey Raymond
- [Future of Work with AI Agents: Auditing Automation and Augmentation Potential across the U.S. Workforce](<https://arxiv.org/abs/2506.06576>) `workbank-2025` · by Yijia Shao, Humishka Zope, Yucheng Jiang, Jiaxin Pei, David Nguyen, Erik Brynjolfsson, Diyi Yang

---

AI Atlas revision 122 (2026-10-30) · HTML: https://aiatlasgraph.com/t/automationvsaugmentation · index: https://aiatlasgraph.com/llms.txt · everything: https://aiatlasgraph.com/llms-full.txt · updated 2026-10-30