# Wydłużanie okna kontekstu

EN: **Context window extension** · id `contextextension` · aliases: context extension, long-context training, RoPE scaling, YaRN, długi kontekst

Path: [AI Atlas](https://aiatlasgraph.com/llms.txt) › [Trenowanie i dostrajanie](https://aiatlasgraph.com/t/training.md) › [Trening od zera / pretraining](https://aiatlasgraph.com/t/pretraining.md) › Wydłużanie okna kontekstu

## Description

- PL: Dalszy trening modelu, który ma poprawić działanie na sekwencjach dłuższych niż używane wcześniej — często przez modyfikację kodowania pozycji i trening na długich przykładach.
- EN: Further training intended to improve performance on sequences longer than those used previously — often by modifying positional encoding and training on long examples.

## In one sentence

- PL: To dalsze uczenie modelu, żeby lepiej pracował z tekstami dłuższymi niż te używane wcześniej.
- EN: This further trains a model to work better with texts longer than those used previously.

## Problem it solves

- PL: Długi dokument mieści się w zmienionym limicie, ale model nadal gubi zależności między odległymi fragmentami.
- EN: A long document fits an expanded limit, but the model still loses relationships between distant passages.

## What it does

- PL: Modyfikacje informacji o pozycji i trening na dłuższych przykładach pomagają dostosować sieć; samo zwiększenie limitu nie wystarcza.
- EN: Position-information changes and training on longer examples help adapt the network; increasing the input limit alone is insufficient.

## Everyday example

- PL: Po rozszerzeniu kontekstu testujesz, czy model poprawnie łączy warunek z początku umowy z wyjątkiem na końcu.
- EN: After extending context, you test whether a model connects a condition near a contract's beginning with an exception at the end.

## This concerns you if you…

- PL: potrzebujesz analizować dłuższe dokumenty
- PL: chcesz sprawdzić użyteczność zwiększonego okna tekstu
- EN: need to analyse longer documents
- EN: want to test an expanded context window's usefulness

## Keywords

RoPE scaling · YaRN · position interpolation · NTK-aware scaling · LongRoPE · needle in a haystack · ring attention

## How it works

- PL: Kodowanie pozycji dostosowuje się do większego zakresu, a dalszy trening dostarcza długich sekwencji i zadań. Model uczy się używać odległych relacji, które sprawdza się osobno od samej możliwości przyjęcia większego wejścia.
- EN: Position encoding is adapted to wider ranges, and continued training supplies long sequences and tasks. Models learn distant relationships, assessed separately from the ability to accept larger inputs.

## Limits

- PL: Większy limit nie gwarantuje odczytu informacji z całego kontekstu. Koszt uwagi i pamięć rosną; interpolacja pozycji oraz zmiana długości mogą pogorszyć krótkie zadania lub relacje dalekiego zasięgu.
- EN: Larger limits cannot guarantee information use across the entire context. Attention and memory costs grow; position interpolation and length changes can impair short tasks or distant relationships.

## Key terms

- PL: **interpolacja pozycji**: Przeskalowanie indeksów do zakresu podobnego do użytego w treningu.
- PL: **efektywny kontekst**: Zakres wejścia, z którego model rzeczywiście potrafi korzystać w zadaniu.
- EN: **position interpolation**: Rescaling indices into a range resembling the training range.
- EN: **effective context**: The input range a model can actually use for a task.

## Know first

- [Kodowanie pozycji (sinusoidalne, RoPE) (Positional encoding (sinusoidal, RoPE))](https://aiatlasgraph.com/t/posencoding.md)
- [Mechanizm self-attention (zapytania, klucze, wartości) (Self-attention (queries, keys, values))](https://aiatlasgraph.com/t/selfattention.md)

## Examples

- PL: skalowanie RoPE (interpolacja pozycji, YaRN) · długokontekstowy continual pretraining · testy „igły w stogu siana”
- EN: RoPE scaling (position interpolation, YaRN) · long-context continual pretraining · needle-in-a-haystack tests

## Related topics

Untyped, symmetric "see also" links.

- [Kodowanie pozycji (sinusoidalne, RoPE) (Positional encoding (sinusoidal, RoPE))](https://aiatlasgraph.com/t/posencoding.md)
- [Mid-training (późna faza pretrainingu) (Mid-training)](https://aiatlasgraph.com/t/midtraining.md)
- [Transformery i attention (Transformers and attention)](https://aiatlasgraph.com/t/transformers.md)

## Sources

- [Mid-Training of Large Language Models: A Survey](<https://arxiv.org/abs/2510.06826>) `mo-midtraining-survey-2025` · by Kaixiang Mo, Yuxin Shi, Weiwei Weng i in.
- [YaRN: Efficient Context Window Extension of Large Language Models](<https://arxiv.org/abs/2309.00071>) `yarn-2023` · by Bowen Peng, Jeffrey Quesnelle, Honglu Fan i in.
- [Effective Long-Context Scaling of Foundation Models](<https://arxiv.org/abs/2309.16039>) `xiong-longcontext-2023` · by Wenhan Xiong, Jingyu Liu, Igor Molybog i in. (Meta)

---

AI Atlas revision 122 (2026-10-30) · HTML: https://aiatlasgraph.com/t/contextextension · index: https://aiatlasgraph.com/llms.txt · everything: https://aiatlasgraph.com/llms-full.txt · updated 2026-10-30