# Przeszukiwanie lokalne (wspinaczka, wyżarzanie)

EN: **Local search (hill climbing, simulated annealing)** · id `localsearch` · aliases: local search, hill climbing, simulated annealing, tabu search, przeszukiwanie lokalne, Przeszukiwanie lokalne i algorytmy ewolucyjne, Local search and evolutionary algorithms

Path: [AI Atlas](https://aiatlasgraph.com/llms.txt) › [Fundamenty i rozumowanie](https://aiatlasgraph.com/t/foundations.md) › [Przeszukiwanie i planowanie](https://aiatlasgraph.com/t/search.md) › Przeszukiwanie lokalne (wspinaczka, wyżarzanie)

## Description

- PL: Stopniowe ulepszanie kandydata rozwiązania przez badanie jego sąsiadów zamiast całej przestrzeni: wspinaczka, symulowane wyżarzanie, przeszukiwanie tabu.
- EN: Improving a candidate solution step by step by exploring its neighbours instead of the whole space: hill climbing, simulated annealing, tabu search.

## In one sentence

- PL: To poprawianie istniejących propozycji rozwiązania przez badanie ich zmienionych wersji.
- EN: This improves candidate solutions by exploring changed versions of them.

## Problem it solves

- PL: Możliwych układów jest za dużo, żeby przejrzeć wszystkie, ale masz już punkt wyjścia do ulepszania.
- EN: There are too many arrangements to check them all, but you already have a starting point to improve.

## What it does

- PL: Wprowadza drobne zmiany w propozycji i ocenia nowe warianty; czasem dopuszcza pogorszenie, żeby wydostać się z niekorzystnego miejsca.
- EN: It makes small changes to a candidate and scores the new versions; sometimes it accepts worse results to escape an unhelpful position.

## Everyday example

- PL: Program zmienia kolejność zadań w gotowym grafiku, szukając mniejszej liczby przestojów przy zachowaniu wymaganych ograniczeń.
- EN: Software changes task order in an existing schedule, seeking fewer idle periods while preserving the required constraints.

## This concerns you if you…

- PL: masz propozycję, którą chcesz stopniowo poprawiać
- PL: pełne sprawdzenie wszystkich wariantów jest zbyt kosztowne
- EN: have a candidate you want to improve gradually
- EN: find checking every possible alternative too costly

## Keywords

hill climbing · simulated annealing · tabu search · local beam search · random restarts · iterated local search · fitness landscapes · 2-opt

## How it works

- PL: Kandydata modyfikuje się w określonym sąsiedztwie i ocenia funkcją celu. Wspinaczka przyjmuje tylko poprawy, wyżarzanie z malejącą temperaturą dopuszcza też pogorszenia, a przeszukiwanie tabu zakazuje powrotu do niedawnych ruchów. Metody populacyjne opisuje osobna dziedzina obliczeń ewolucyjnych.
- EN: A candidate is modified within a defined neighbourhood and scored by an objective. Hill climbing accepts only improvements, annealing with falling temperature also accepts some worse moves, and tabu search forbids revisiting recent moves. Population methods belong to the separate evolutionary computation area.

## Limits

- PL: Algorytm może utknąć w optimum lokalnym lub na płaskim obszarze. Wynik zależy od reprezentacji i operatorów zmian; koszt oceny kandydatów może dominować nad samym przeszukiwaniem.
- EN: Algorithms can get stuck in local optima or plateaus. Results depend on representations and modification operators; candidate evaluation costs can dominate search itself.

## Key terms

- PL: **sąsiedztwo**: Zbiór rozwiązań osiągalnych przez pojedynczą dopuszczalną modyfikację.
- PL: **optimum lokalne**: Rozwiązanie lepsze od sąsiadów, ale niekoniecznie najlepsze w ogóle.
- PL: **temperatura**: Parametr wyżarzania określający, jak chętnie przyjmuje się pogorszenia.
- EN: **neighbourhood**: Solutions reachable through one allowed modification.
- EN: **local optimum**: A solution better than its neighbours but not necessarily best overall.
- EN: **temperature**: An annealing parameter setting how readily worse moves are accepted.

## Know first

- [Problemy z ograniczeniami (CSP) (Constraint satisfaction problems (CSP))](https://aiatlasgraph.com/t/csp.md)

## Examples

- PL: Wspinaczka · symulowane wyżarzanie · przeszukiwanie tabu · losowe restarty
- EN: Hill climbing · simulated annealing · tabu search · random restarts

## Related topics

Untyped, symmetric "see also" links.

- [Algorytmy mrówkowe (ACO) (Ant colony optimisation (ACO))](https://aiatlasgraph.com/t/aco.md)
- [Klasyczne algorytmy ewolucyjne (Classical evolutionary algorithms)](https://aiatlasgraph.com/t/evoclassic.md)
- [Programowa optymalizacja promptów (Programmatic prompt optimisation)](https://aiatlasgraph.com/t/promptopt.md)
- [Strojenie hiperparametrów (Hyperparameter tuning)](https://aiatlasgraph.com/t/hptuning.md)

## Sources

- [Russell & Norvig · Artificial Intelligence: A Modern Approach, 4th ed. — table of contents](<https://aima.cs.berkeley.edu/>) `aima4` · by Stuart Russell, Peter Norvig
- [AlphaEvolve: A coding agent for scientific and algorithmic discovery](<https://arxiv.org/abs/2506.13131>) `alphaevolve2025` · by Alexander Novikov, Ngân Vũ, Marvin Eisenberger i in., Matej Balog (Google DeepMind)

---

AI Atlas revision 122 (2026-10-30) · HTML: https://aiatlasgraph.com/t/localsearch · index: https://aiatlasgraph.com/llms.txt · everything: https://aiatlasgraph.com/llms-full.txt · updated 2026-10-30