# Algorytmy memetyczne (ewolucja z lokalnym ulepszaniem)

EN: **Memetic algorithms** · id `memeticalgorithms` · aliases: memetic algorithms, MA, hybrid genetic algorithms, genetic local search, algorytmy memetyczne

Path: [AI Atlas](https://aiatlasgraph.com/llms.txt) › [Obliczenia ewolucyjne i inteligencja roju](https://aiatlasgraph.com/t/evolutionary.md) › [Klasyczne algorytmy ewolucyjne](https://aiatlasgraph.com/t/evoclassic.md) › Algorytmy memetyczne (ewolucja z lokalnym ulepszaniem)

## Description

- PL: Algorytm ewolucyjny z jedną lub kilkoma fazami przeszukiwania lokalnego wewnątrz cyklu pokoleń.
- EN: An evolutionary algorithm with one or more local search phases inside its generational cycle.

## In one sentence

- PL: Sztuczna ewolucja, w której każdy nowy wariant przed oceną jest jeszcze ręcznie dopieszczany krótkim, lokalnym poprawianiem.
- EN: Artificial evolution where each new variant gets a short round of local polishing before it is scored.

## Problem it solves

- PL: Sama ewolucja szybko znajduje dobre okolice, ale potem długo i niezdarnie dochodzi do najlepszego punktu w okolicy.
- EN: Evolution alone finds good regions fast but then crawls slowly and clumsily toward the best point nearby.

## What it does

- PL: Jak drużyna, w której trener dobiera skład, a każdy zawodnik jeszcze sam ćwiczy przed meczem.
- EN: Like a team where the coach picks the line-up, and each player still practises alone before the match.

## Everyday example

- PL: Firma układa trasy dostaw; program krzyżuje dobre plany, a potem w każdym zamienia pojedyncze przystanki, dopóki trasa się skraca.
- EN: A firm plans delivery routes; software crosses good plans, then swaps single stops in each until the route stops getting shorter.

## This concerns you if you…

- PL: masz dobry sposób na drobne poprawki, ale utyka
- PL: rozwiązujesz trudne problemy układania tras lub planów
- EN: have a good tweak method that keeps getting stuck
- EN: solve hard routing or planning problems

## Keywords

hybrid genetic algorithm · genetic local search · Lamarckian · Baldwinian · 2-opt · multi-meme · hyper-heuristics · vehicle routing

## How it works

- PL: Potomstwo po krzyżowaniu i mutacji trafia do lokalnego przeszukiwania, np. wspinaczki lub 2-opt, zanim przejdzie selekcję. W wariancie lamarckowskim ulepszone rozwiązanie zastępuje oryginał; w baldwinowskim zmienia się tylko jego ocena. Projektant decyduje, kogo ulepszać, jak długo i iloma metodami lokalnymi.
- EN: Offspring from crossover and mutation go through local search, such as hill climbing or 2-opt, before selection. In the Lamarckian variant the improved solution replaces the original; in the Baldwinian one only its fitness changes. The designer chooses whom to improve, for how long and with how many local searchers.

## Limits

- PL: Silne lokalne ulepszanie zjada budżet ocen i szybko odbiera populacji różnorodność. Wymaga dobrej metody lokalnej dla danego problemu, a wiele decyzji projektowych trudno dobrać bez eksperymentów.
- EN: Strong local improvement eats the evaluation budget and quickly drains population diversity. It needs a good problem-specific local method, and many design choices are hard to set without experiments.

## Key terms

- PL: **mem**: Jednostka przekazywanej wiedzy; tu: procedura lokalnego ulepszania.
- PL: **uczenie lamarckowskie**: Ulepszone rozwiązanie wraca do populacji zamiast oryginału.
- PL: **efekt Baldwina**: Ulepszenie podnosi tylko ocenę, rozwiązanie zostaje bez zmian.
- EN: **meme**: A unit of passed-on knowledge; here a local improvement procedure.
- EN: **Lamarckian learning**: The improved solution returns to the population instead of the original.
- EN: **Baldwin effect**: Improvement only raises the score; the solution stays unchanged.

## Know first

- [Przeszukiwanie lokalne (wspinaczka, wyżarzanie) (Local search (hill climbing, simulated annealing))](https://aiatlasgraph.com/t/localsearch.md)

## Sources

- [A Tutorial for Competent Memetic Algorithms: Model, Taxonomy, and Design Issues](<https://uwe-repository.worktribe.com/OutputFile/1046942>) `memetic-krasnogor-smith-2005` · by Natalio Krasnogor, Jim Smith

---

AI Atlas revision 122 (2026-10-30) · HTML: https://aiatlasgraph.com/t/memeticalgorithms · index: https://aiatlasgraph.com/llms.txt · everything: https://aiatlasgraph.com/llms-full.txt · updated 2026-10-30